Posted: January 23rd, 2012 | Author: mcd | Filed under: Teknoloji Yazıları | Tags: bulut, güvenlik, m2m, mobil, ras | No Comments »
Yıl 2012 oldu ama hala uçan arabalar ya da uzayda yaşamaya başlayan insanlar yok. Bunları geçelim kendi kendini kurutan tshirtler bile henüz ticarileşmedi 
Malzeme biliminin yeterince gelişmemesi ve bu fantaziyi mümkün kılacak temel teknolojilerin henüz emekleme aşamasında olması bunun sebepleri. Diğer yandan aslında haberleşme ve bilişim teknolojileri sektöründe heyecan verici gelişmeler oluyor. Yakın geleceğin en büyük olayları mobilite ve bulut teknolojilerinin yayılması olacak. Devamında nanoteknolojinin gelişmesi, daha düşük güç harcayan komponentlerin üretilebilmesi ile belki de bütün teknolojik fantaziler gerçek olacak.
Bu yazı dizisinde bahsedeceğim trendler önümüzdeki bir kaç yıl için hem sektörün ticari gidişatını belirleyecek hem de gelişim motivasyonunu tetikleyecek.
1. Mobil kullanımı arttıkça güvenlik daha önemli bir husus olmaya başladı. Şu günlerde bile ciddi tehlikelerin, saldırıların ve bireysel hatalardan kaynaklanan veri kayıplarının haberlerini alıyoruz. Sektörde mobil güvenlik gelişecek, olgunlaşacak ve birçok mobil güvenlik mekanizması bir cihaz, yazılım ya da firewall servera bağımlı olmayıp, buluta taşınacak, bulutta çalışacak.
2. Şirketlerin sahip olduğu mobil cihaz sayısı arttıkça ve ceşitlendikçe, bunların yönetimi de ciddi bir iş haline gelmeye başladı. Önümüzdeki yıllarda servis sağlayıcıların çoklu mobil cihaz yönetimine yatırım yapacağı ve hem kurumsal hem de bireysel müşterileri için riskleri azaltacak önlemler alacağı tahmin ediliyor.
3. Mobil güvenlik ile birlikte, RAS (remote access services) de kendini mobile adapte edecek. VPN çözümlerinin bir parçası olarak kullandığımız bu çözümler, mobil networklere de entegre edilerek mobil güvenliğin önemli bir parçası hailne gelecek.
4. Machine-to-machine (M2M) gelişmeye devam ediyor. Sektörün oyuncuları özellikle dikey çözümlerde güzel işler yapacaklar. Servis sağlayıcılar M2M ‘yi bulut tabanlı uygulamalarla birleştirecekler. Sektördeki oyuncular çözümlerini sunmaya daha da hazırlar ve bu sene daha fazla çözüm satışı olması bekleniyor. M2M ‘de bir ekosistem oluşumunun başlangıcındayız. Oluşan ekosistem daha çok para ve daha çok geribildirim getirecek, bu da teknolojinin gelişim hızının artmasını sağlayacak.
5. Bir çok operatör sattıkları akıllı telefon ve tabletlere, kullanıcıların şirket VoIP ve diğer iletişim araçlarına ulaşım imkanı sağlayan uygulamalar ekleyecekler. Bu sayede iş dünyasında herkes biraz daha heryerde ve herşeye erişebilir olabilecek. Ofisin olmadığı ama heryerin ofis olduğu bir hayata bir adım daha
Yazının ikinci bölümünde bulut güvenliği ve mobilite üzerine bir kaç trendden daha bahsedip, servislere olan etkisinden bahsedicez.
Posted: January 19th, 2012 | Author: mcd | Filed under: Pazarlama Yazıları, Teknoloji Yazıları | Tags: data, gelir, kullanıcı, mobil, nfc, T20, turkcell | No Comments »
Daha önceki yazılarımızda [1][2] mobil operatörlerin ses hizmetlerinden kazandıkları rakamların doygunluk derecesine ulaştığını ve bu rekabet ortamında da rakamların artık ciddi bir artış göstermeyeceğinin beklendiğini söylemiştik. Bu sebeple de GSM operatörlerin mobil data kullanımı arttırıcı yatırımlar yapmalarının önemli olduğundan bahsetmiştik.
Turkcell geçtiğimiz günlerde 2011 3. çeyrek sonuçlarını açıkldı ve sonuçlar bahsettiğimiz gerçeklerle ilgili güzel bir örnek oldu. Turkcell birkaç seneden beri bazı stratejiler uygulayarak kullanıcılarının mobil data kullanımı arttırmayı hedefliyordu. Mobil uygulama marketi, 3G modemler ve sayısını arttırdığı mağazalarından satışa sunduğu akıllı telefonlar bunlardan en önemlileri. Diğer yandan da artacak kullanıcı trafiğini karşılayabilmek ve müşteri memnuniyetini sağlayabilmek için 3G ve fiber optik altyatırımlarına devam ettiler.
Bunun sonucundan öngörüldüğü gibi hem data kullanımında hem de data gelirlerinde ciddi artışlar oldu. 3. çeyrek sonuçlarına göre şebekedeki mobil internet trafiği geçen yılın üçüncü çeyreğinin 2,5 katına ulaştı. Aynı dönemde Turkcell’in mobil internet gelirleri %72 oranında artarak 207 milyon TL oldu. Kullanım bazında birim fiyatlar bir yılda %32 oranında düşerken abone başı mobil internet kullanımı %67 oranında artış gösterdi. Mobil servisler ve mobil internet gelirlerindeki artışla Turkcell’in ses dışı gelirleri toplam gelirlerinin %24,3’ü seviyesine ulaştı.
Temmuz’da lanse edilen android işletim sistemli T20 akıllı telefonlar, Turkcell kendi bayi ağını ve satış gücünü kullanarak akıllı telefon pazarında liderliğe ulaştı. Bu telefonun 100binden fazla satıldığı söyleniyor. Ayrıca T10 ve T20 birlikte Türkiye’de satılan Android telefonların yüzde 32 ‘sini oluşturdu. T20 sahibi Turkcell aboneleri cihazı kullandıkları ilk ayda mobil interneti 19 kat fazla kullanmışlar ki akıllı telefonların yayıldıkça mobil data kullanımının ciddi oranlarda artacağını söyleyen önemli bir gösterge bu.
Rapordan Mobil data kullanımı ile ilgili ilginç verileri şöyle sıralayabiliriz
- Turkcell müşterileri 2011’de toplam 26.5 milyon GB veri tüketti. Bu rakam, 5.6 milyon DVD’ye denk geliyor. En çok data kullanan iller İstanbul, Ankara, İzmir, Antalya, Muğla, Bursa, Mersin, Kocaeli, Adana ve Balıkesir oldu
- Turkcell’lilerin aynı dönemde gönderdiği SMS (kısa mesaj) sayısı 85 milyarı, MMS sayısı ise 121 milyonu buldu. En çok SMS gönderen iller listesinde ilk 3 sırada ise İstanbul, Bursa ve Kocaeli yer aldı.
- 2011 yılı, dünyada olduğu gibi Türkiye’de de akıllı telefonların ve tablet bilgisayarların yılıydı. Ülkemizde 2011’de satılan akıllı telefon sayısı 3 milyonu aşarken satılan her 4 cep telefonundan biri akıllı telefon oldu.
- Mobil internetli cihazların yükselişi, mobil uygulamaların sayısında ve kullanım rakamlarında da büyük artışa yol açtı. 2011 yılı içerisinde Turkcell’in tüm platformları destekleyen, 5 binin üzerinde uygulama barındıran uygulama dükkânı T-Market’ten 40 milyon uygulama indirilirdi.
İlginç bir diğer konu ise mobil ödeme. Kullanıcılar mobil ödeme teknolojilerine henüz çok yabancı olmalarına rağmen Türkiye’de Turkcell’in başlattığı, sisteme dahil üye işyerlerinden kısa mesaj ile kolay ve güvenli alışveriş yapılmasını sağlayan Mobil Ödeme servisinden geçtiğimiz yıl 5.6 milyon işlem yapıldı.
Bir diğer opsiyon ise NFC ile mobil ödeme. Biliyorsunuz Turkcell ‘in T20 modeli NFC destekli. Yurtdışında NFC desteğiyle satışa sunulan birçok model Turkcell ‘in lokal pazarda partnerleri ile kuracağı anlaşmalardan çekinerek Türkiye ‘ye NFC desteği olmayan modellerle girdiler. Operatörler ve bankalar arasında modeller netleştikçe ve son kullanıcı için geliştirilen uygulamaların sayısı arttıkçe NFC ile yapılacak işlemlerin de artması bekleniyor.
Raporun tamamına bu linkten ulaşabilirsiniz. http://www.turkcellmedya.com/2011e-damgayi-mobil-uygulamalar-vurdu-bulten_2272.html
Posted: October 24th, 2011 | Author: mcd | Filed under: Teknoloji Yazıları | Tags: abone, altyapı, maliyet, telekom, yatırım | No Comments »
Telekom teknolojilerinin gelişmesi ve akıllı telefonların yaygınlaşmasından sonra mobil data kullanımı akıl almaz bir hızla artıyor. Cep telefonlarında mobil data, eskiden sadece iş amaçlı kullanıyorken, akıllı telefonlarda yeni platformların ortaya çıkması ve her platformun uygulama sayısını büyük bir hızla arttırması sonucunda artık eğlence amaçlı da kullanılmaya başlandı. Bu da mobil data kullanım oranlarının hergün exponansiyel bir şekilde artmasını sağlıyor.
Mobil Data Kullanımı Artıyor
Operatörlerin kurumsal ve bireysel müşteri sayısı artmaya devam ettikçe, altyapıdaki yük de artıyor. Bu yükü kaldırıcak altyapı yatırımları yapılmadığı zaman da abonelerin sadakatini sağlayabilmek mümkün olmuyor. Turnover oranları çok yüksek.
Operatörler, mevcut abonelerini hem elde tutmaya hem de onlardan maksimum faydayı almaya çalışıyorlar. Diğer yandan da artan talebi karşılayacak altyapıyı kurmak ve yönetmek durumundalar. Bu da hem donanıma hem de bu cihazların yönetimi için insan kaynağına yatırımı gerektiriyor ve açıkcası birçok mobil operatör zararına da olsa yeni teknolojilere yatırım yapıyorlar. 2G için yaptığı yatırımın karşılığını alamadan, 3G ‘nin implementasyonu başlıyor. 3G yayına girer girmez LTE ‘nin testleri başlıyor, yatırım planları yapılıyor.
Türkiye ‘de operatörlerin abone başına gelirleri 18-19 Lira civarında. Bu rakamın yükselebilmesi ya da korunabilmesi için bütün operatörler katma değerli servisleri bir çıkış olarak görüyor bu sebeple de data altyapısına yatırımları çok önemli. Ancak henüz istenen seviyede geri dönüşler alınamıyor.
Ülkemizde bazı telekom operatörlerinin ortakları / yatırımcıları kâr etmeyen ya da kârlılığı düşen organizasyonlarından çıkış yapma planları yapıyorlar. Önümüzdeki günlerde süpriz haberler alabiliriz.
Core network yatırımlarından sonra, operatörlerin kullanıcıya hizmet ulaştırma sürecinde en önemli aşamalarından bir tanesi de sinyalin havaya verilip cep telefonlarına ulaşmasını sağlayan baz istasyonları. Radyo/anten gibi cihazların ilk yatırım maliyetlerinden de öte, barındırılıp, saklanacakları fiziksel alanları bulmak ciddi bir problem. Kira masrafları belirli bir vadede kurulum maliyetlerin bile çok üzerinde, hatta dürüst olmak gerekirse belediyeler operatörleri yolunacak kaz olarak görüyorlar. Her teknoloji gelişiminde ise yeni gelecek teknolojiye fiziksel olarak “büyük” yer açmak ya da o cluster’a hakim yakın bir yer kiralamak zorunda kalıyorlar.
Tüm dünyada operatörler LTE yatırım sürecinde iken bu problemlere çözüm olacak yenilikçi çözümler, operatörler için cam simidi olacak. Önümüzdeki haftalarda bu ve benzeri problemlere çözüm olabilecek yeni bir teknolojiyi sizlere anlatıcam. Lütfen bu yazının ikinci bölümünü bekleyin.
Posted: October 1st, 2011 | Author: mcd | Filed under: Eleştiri, Teknoloji Yazıları | Tags: otomotiv, teknoloji, telekom, yeşil | No Comments »
Otomotiv endüstrisini yeşil teknolojiler konusunda yeterince istekli olmamakla suçlamışımdır her zaman ve bu konuyu otomotiv şirketlerinin yöneticileri ile de tartıştım. Aldığım tepkiler teknolojik limitler ve olayın ticarileşmesinin fazla zaman alması sebebiyle mümkün olmadığı yönündeydi.
Elektrikle çalışan bir aracın bugün 170 km ‘den fazla gidemiyor olması ve hala makul satış fiyatlarına indirilemiyor olması sebebiyle, önümüzdeki 10 sene daha sokaklarda elektrikli otomobiller görmeyi beklemiyoruz.
Kendimizi kandırmayalım, teknoloji limiti kabul edilebilir bir bahane değil. Çevresel anlamda belki de dünyaya en çok zarar veren sektör olan otomotiv sektörü yeşil teknolojilere daha öncesinden olumlu bakmaya başlasaydı, bugün çok daha çevreci araçlar kullanıyor olacaktık. ama sektörün düşük karlılığı ve özellikle de doğunun üretim verimliliği ve ucuz iş gücü sayesinde batı ile girdiği fiyat rekabeti yüzünden yeşil teknolojiler her zaman bir kenara itildi. Ticari sebeplerden dolayı benzinden dizel yakıta geçiş süreci bile ne kadar sıkıntılı oldu.
Olayın ticari boyutu konusunda ise onlara telekom sektörünü göstermek istiyorum. Otomotive kıyasla çok genç bir sektör olmasına ve tüketicinin kullanım alışkanlıkları yeni yatırımların maliyetlerini karşılıyacak şekilde olmamasına rağmen, onlar yatırımlardan vazgeçmemişlerdir. Operatörler ve enstitüler finansal anlamda geri dönüşleri tatmın edici olmamasına rağmen geliştirmeye ve yeni teknolojilere yatırım yapmaya devam etmişlerdir. Bu söylediklerim yeşil teknolojiler için de geçerli. Donanım üreticileri yıllardan beri çevreye daha az zarar verecek daha az güç tüketecek cihazlar geliştirmek için uğraşıyorlar.
Posted: September 20th, 2011 | Author: mcd | Filed under: Mobil Uygulamalar, Teknoloji Yazıları | Tags: alcatel-lucent, mobil ödeme, nfc, touchatag | No Comments »
Önceki ismiyle Tikitag, şu anki Touchatag MWS (Mobile Wallet Service) ve ACS (Application Correlation Server)’den oluşan bir platformdur. Alcatel-Lucent Bell Labs ile birlikte geliştirilmektedir. Touchatag uygulaması RFID, NFC ve 3G geniş bant internet gibi teknolojileri kullanarak Alcatel-Lucent, Mobil Cüzdan Servisi ile fiziksel cüzdanların yerine mobillerini getirmeyi hedefliyor. Yazılımlar EJB, Widget gibi Java teknolojileriyle geliştirilirken, yazılım testleri yine Java teknolojisi ve Selenium Testing Tool kullanılarak gerçekleştiriliyor.
MWS, operatör ve kurumlara esnek ödeme, kupon, sadakat puanları, hediye çekleri, özel indirimler gibi ‘Kullanıma hazır’ servisler sunuyor. Servisler, mobil cüzdan ve platform tarafından etkinleştirilen birçok mobil ödeme uygulaması gibi genel uygulama sağlayıcıları ile mobil ödeme framework’ünden oluşmuştur. Kullanıcılar SMS, USSD, temassız, web veya mobil uygulama gibi çeşitli ara yüzleri kullanarak ürün satın alıp, sadakat puanları kazanabilirler.
Platformun Sağladığı Mobil Ödeme Uygulamaları
Anında Ödeme: Temassız kart, cep telefonlarına uygulanan temassız etiketler veya NFC (Yakın Saha İletişimi) özelliğine sahip cep telefonları ile satış noktasında tek dokunuşla ödeme sağlıyor.
Kişiden Kişiye Para Transferi: Para transferi web, mobil uygulama, SMS veya USSD kullanılarak yapılabilir. Fakat kişilerin aynı ülkede ve aynı operatöre bağlı olması gerekmektedir.
Uzaktan Biletleme: Uzaktan biletleme, kişiden kişiye transferin özel bir durumudur. Burada para transferi yapılan taraf yine aynı operatörde hesabı bulunan bir ticari kurumdur. Para transferi web, mobil uygulama, SMS veya USSD kullanılarak yapılabilir.
Alcatel-Lucent Mobil Cüzdan Servisinin Avantajları
MWS ile gerçek veya sanal para (kupon, sadakat puanları, vb.) ve ödeme uygulamaları için mobil cüzdan aracılığıyla müşteri başına düşen kâr artar ve operatör değiştirme oranı azalır. Operatör müşterisi bir ürün, bilet aldığında veya bir kuponu paraya çevirdiğinde operatör bu işlemlerden belli oranda ücret alır. Kullanıma hazır servis (SaaS) modeliyle piyasaya hızlı bir girişi ve operatörün ön araştırma yapmasına gerek kalmadan markalaşmış cüzdanıyla işe başlamasını sağlar. Mobil cüzdan arayüzü ve ödeme uygulamaları düşük modelli telefonlardan yüksek modelli akıllı telefonlara kadar her cep telefonunda kullanılabilir.
